Kompas Konsolidacji

Poradnik

Kredyt konsolidacyjny a BIK: co zobaczą banki i jak to sprawdzić

Jak konsolidacja odbija się w BIK, co robią zapytania kredytowe, dlaczego złe wpisy nie znikną i jak bezpiecznie pobrać własny raport.

Redakcja Kompas Konsolidacji · Aktualizacja: · 8 min czytania

Kredyt konsolidacyjny jest w BIK widoczny tak jak każdy inny kredyt: jako nowe zobowiązanie z kwotą, ratą i historią spłat. Jednocześnie spłacane nim stare kredyty zostają zamknięte, a ich historia zostaje. To oznacza, że konsolidacja porządkuje obraz bieżący, ale nie zmazuje przeszłości.

W tym artykule opisujemy, jak konsolidacja wygląda w raporcie BIK, jak działają zapytania kredytowe, co dzieje się z oceną po spłaceniu starych długów i jak pobrać własny raport. Mówimy też uczciwie, czego konsolidacja nie zrobi, oraz ostrzegamy przed ofertami „czyszczenia BIK”.

Czym jest BIK i co w nim jest

Biuro Informacji Kredytowej zbiera informacje o kredytach i pożyczkach: o kwotach, ratach, terminowości płatności oraz o zapytaniach składanych przez instytucje finansowe. Banki i SKOK-i korzystają z tych danych, oceniając zdolność kredytową. Zasady oceny wynikają z Prawa bankowego i ustawy o kredycie konsumenckim, która w art. 9 nakłada na kredytodawcę obowiązek rzetelnego zbadania zdolności kredytowej.

W raporcie zobaczysz między innymi:

  • listę kredytów, pożyczek, kart i limitów, z których korzystasz lub korzystałeś;
  • aktualne saldo i historię terminowości, w tym ewentualne opóźnienia;
  • zapytania kredytowe, czyli ślad każdego wniosku;
  • ocenę punktową, zwaną scoringiem, jeśli pobierzesz raport w wersji, która ją zawiera.

Pamiętaj, że BIK nie decyduje o przyznaniu kredytu. Decyzję podejmuje kredytodawca, a BIK dostarcza jedynie dane. Każdy bank ma własne zasady oceny ryzyka, więc ten sam raport może wywołać różne decyzje.

Jak konsolidacja wygląda w BIK

Po udzieleniu kredytu konsolidacyjnego w raporcie pojawia się nowe zobowiązanie. Gdy środki trafią na spłatę poprzednich kredytów, te zostają oznaczone jako spłacone i zamknięte. Zazwyczaj widać wtedy mniej otwartych zobowiązań i często niższe łączne miesięczne obciążenie, choć łączna kwota zadłużenia może pozostać zbliżona.

Kilka praktycznych uwag:

  • Aktualizacja nie jest natychmiastowa. Instytucje przekazują dane okresowo, więc zmiany mogą pojawić się w raporcie po pewnym czasie. Zanim złożysz kolejny wniosek, sprawdź raport.
  • Zamknięty kredyt nadal jest historią. Spłacone w terminie zobowiązania pokazują, że umiesz spłacać, i to działa na Twoją korzyść.
  • Limity też się liczą. Karta kredytowa i limit w koncie są w BIK widoczne również wtedy, gdy z nich nie korzystasz. Szerzej piszemy o tym w artykule o konsolidacji karty kredytowej i limitu w koncie.
  • Dostajesz jedno zobowiązanie w miejsce kilku. Dla wielu osób to ułatwienie, bo mniej terminów oznacza mniejsze ryzyko pomyłki.

Ogólny opis mechanizmu znajdziesz w tekście jak działa kredyt konsolidacyjny.

Zapytania kredytowe: o co chodzi

Gdy składasz wniosek o kredyt, instytucja sprawdza Twoje dane w BIK, a w raporcie zostaje po tym ślad w postaci zapytania. Pojedyncze zapytanie nie jest problemem. Kłopot pojawia się, gdy w krótkim czasie jest ich wiele, bo może to sugerować kredytodawcom, że szukasz pieniędzy w wielu miejscach naraz, i obniżyć ocenę.

Co robić, żeby nie psuć sobie scoringu:

  1. Najpierw policz, czy konsolidacja ma sens, i dopiero potem składaj wnioski. Pomoże kalkulator kredytu konsolidacyjnego.
  2. Porównuj oferty na podstawie formularzy informacyjnych i symulacji, które nie wymagają pełnego wniosku, tam gdzie to możliwe.
  3. Składaj wnioski do kilku wybranych instytucji, a nie do wielu hurtowo.
  4. Nie składaj wniosków „na zapas”, gdy nie jesteś zdecydowany.

Przy ofertach, w których kredytodawca podaje wstępną ocenę bez pełnej analizy, zapytaj, czy wiąże się to z zapytaniem w BIK. Różne instytucje stosują różne procedury.

Scoring a spłacone zobowiązania

Ocena punktowa zależy od wielu czynników: terminowości, liczby i rodzaju zobowiązań, wykorzystania limitów, długości historii oraz zapytań. Dokładne wzory nie są jawne, więc nie da się obiecać, że po konsolidacji ocena wzrośnie o określoną liczbę punktów.

Zwykle na plus działają: terminowa spłata, mniejsza liczba otwartych zobowiązań, niższe wykorzystanie limitów i brak opóźnień. Na minus: opóźnienia, duże obciążenie ratami względem dochodów i seria nowych wniosków. Efekt konsolidacji bywa więc dwojaki. W krótkim okresie może pojawić się spadek przez zapytanie i nowe zobowiązanie. Z czasem, przy regularnych spłatach, obraz zwykle się poprawia.

Warto też pamiętać o prawie do wyjaśnienia. Na podstawie art. 70a Prawa bankowego, jeśli bank odmówi kredytu, możesz wnioskować o informację o czynnikach, które wpłynęły na ocenę zdolności kredytowej. Odmowy i niską zdolność omawiają inne serwisy, więc tu poprzestajemy na tym zdaniu.

Opóźnienia i złe wpisy: co konsolidacja zmienia, a czego nie

Uczciwie: konsolidacja nie usuwa wpisów o opóźnieniach w spłacie. Jeżeli w przeszłości zdarzyły się zaległości, informacja o nich pozostaje w BIK zgodnie z obowiązującymi zasadami przechowywania danych. Spłata starego zobowiązania nowym kredytem zamyka sprawę zaległości wobec poprzedniego wierzyciela, ale ślad historyczny zostaje.

Co z tego wynika w praktyce:

  • Jeśli masz aktualne zaległości, bank może odmówić konsolidacji albo zaproponować gorsze warunki.
  • Przy opóźnieniu bank powinien wezwać Cię do zapłaty i poinformować o możliwości złożenia wniosku o restrukturyzację w ciągu 14 dni roboczych od doręczenia wezwania (art. 75c Prawa bankowego). Bank rozpatruje taki wniosek. Warto z tego prawa skorzystać zanim zaległość się pogłębi; wskazówki są w poradniku rozmowa z bankiem o restrukturyzacji.
  • Jeśli wpis jest błędny, na przykład dotyczy kredytu, którego nie zaciągnąłeś, albo opóźnienia, którego nie było, masz prawo żądać jego sprostowania. Zacznij od zgłoszenia do instytucji, która dane przekazała, oraz do BIK.

Kluczowa różnica: błędny wpis można poprawić, natomiast prawdziwego wpisu nie da się usunąć tylko dlatego, że bardzo tego chcesz.

Jak pobrać raport z BIK

Własny raport warto sprawdzić przed złożeniem wniosku, żeby wiedzieć, co zobaczy bank, i wyłapać błędy.

  1. Raport płatny w serwisie BIK. Wejdź na stronę BIK, załóż konto i potwierdź tożsamość. Dostępne są różne wersje raportu, także z oceną punktową; ceny i zakres sprawdzisz w serwisie.
  2. Bezpłatna kopia danych. Na podstawie art. 15 RODO możesz raz na 6 miesięcy bezpłatnie zażądać kopii swoich danych osobowych przetwarzanych przez BIK. To zestawienie danych, a nie pełny raport z analizą.
  3. Co sprawdzić. Czy wszystkie kredyty są Twoje, czy salda i raty się zgadzają, czy spłacone zobowiązania są oznaczone jako zamknięte, czy nie ma zapytań, których nie składałeś.
  4. Co zrobić z błędem. Zgłoś go instytucji, która przekazała dane, i poproś o korektę. Zachowaj wymianę korespondencji.

Raport przyda się także przy wyborze zobowiązań do konsolidacji: łatwiej wtedy zebrać pełną listę i nie pominąć żadnej pozycji. Jeśli wniosek ma przejść sprawnie, przygotuj dokumenty według listy w artykule o dokumentach i warunkach kredytu konsolidacyjnego.

Co robić po konsolidacji, żeby BIK pracował na Twoją korzyść

Po podpisaniu umowy najwięcej zależy od kolejnych miesięcy. Ustaw stałe zlecenie albo przypomnienie na dzień przed terminem raty, bo nawet krótkie opóźnienie zostaje w historii. Sprawdź po kilku tygodniach, czy stare kredyty faktycznie zostały spłacone i zamknięte, a jeśli któryś nadal figuruje jako otwarty, wyjaśnij to od razu z wierzycielem. Nie otwieraj od razu nowych kart i limitów, bo to najprostsza droga do ponownego zadłużenia. Wskazówki, jak utrzymać porządek w finansach, zebraliśmy w poradniku co zrobić po konsolidacji, żeby długi nie wróciły. Raport z BIK warto sprawdzać przy okazji większych decyzji finansowych, a nie raz na wiele lat.

Kiedy konsolidacja nie jest dobrym pomysłem

Z perspektywy BIK i budżetu konsolidacja bywa mniej korzystna, gdy:

  • jesteś w trakcie zaległości i potrzebujesz najpierw porozumienia z wierzycielem;
  • po spłacie kart i limitów znowu z nich korzystasz, więc zadłużenie rośnie ponownie;
  • wydłużasz okres tak mocno, że całkowity koszt rośnie bardziej, niż zyskujesz na racie;
  • chcesz „naprawić BIK”, a faktyczny cel to tylko zatrzymanie spirali długów; wtedy ważniejszy jest plan spłat niż sam wpis.

Jak policzyć opłacalność, opisujemy w poradniku jak policzyć, czy konsolidacja się opłaca. Gdy sytuacja jest bardzo trudna, jedną z ostatecznych ścieżek jest upadłość konsumencka prowadzona przez sąd, ale to osobny temat, który wymaga indywidualnej porady.

Jeśli chcesz porozmawiać o swojej sytuacji, skorzystaj z bezpłatnego, niewiążącego formularza porozmawiaj z doradcą. Serwis ma charakter informacyjny, nie jest bankiem ani pośrednikiem i nie udziela kredytów.

Najczęstsze pytania

Czy kredyt konsolidacyjny poprawia historię w BIK?

Sama konsolidacja nie poprawia historii, bo nie usuwa wcześniejszych wpisów. Z czasem poprawić ją może terminowa spłata nowego kredytu, a także mniejsza liczba otwartych zobowiązań i niższe obciążenie rat.

Czy zapytania o kredyt konsolidacyjny obniżają scoring?

Zapytania kredytowe są widoczne w BIK, a wiele zapytań w krótkim czasie może obniżyć ocenę. Dlatego lepiej przeanalizować oferty, a wnioski składać do kilku wybranych instytucji, a nie do wielu naraz.

Jak pobrać raport z BIK o sobie?

Raport można pobrać płatnie w serwisie BIK, a raz na 6 miesięcy możesz bezpłatnie zażądać kopii swoich danych na podstawie art. 15 RODO. Do wniosku trzeba potwierdzić tożsamość.

Czy można usunąć z BIK wpis o opóźnieniu w spłacie?

Dane przetwarzane zgodnie z prawem nie dadzą się „wyczyścić” na zamówienie. Jeśli wpis jest błędny, możesz złożyć wniosek o jego sprostowanie. Firmy obiecujące usunięcie prawdziwych danych za opłatą z góry należy omijać.

Źródła

Masz pytania? Porozmawiaj z doradcą

Opisz krótko swoją sytuację. Znajdziemy specjalistę, który przeanalizuje Twoje zobowiązania i powie, czy konsolidacja ma u Ciebie sens. Wystarczy telefon lub e-mail.

Wystarczy jedno z dwóch: telefon albo e-mail.

Serwis prowadzi FluxLab Paweł Iwanek, NIP 7123336008. Nie jesteśmy bankiem i nie udzielamy kredytów. Zapytanie jest bezpłatne i niewiążące. Nie zajmujemy się kredytami hipotecznymi.

Przeczytaj też